Nâng hạng FTSE chỉ là mở cửa, chưa phải tiền đã vào nhà

Nâng hạng FTSE. Ai cũng bảo tiền ngoại sắp đổ vào ào ào.

Anh nói luôn: cái tiền vào theo rổ chỉ số đó không phải tiền tin vào Việt Nam. Nó là tiền bị máy bắt phải mua. Một quỹ chỉ số ở nước ngoài, khi Việt Nam được cho vào rổ, thì nó buộc phải nắm cổ phiếu mình theo đúng trọng số, không phải vì nó thích doanh nghiệp mình, mà vì cái rổ bảo thế. Đó là mệnh lệnh kỹ thuật, có ngày có giờ. FTSE hiệu lực 21 tháng 9, rồi chia làm bốn đợt kéo tới tận tháng 9 năm sau.

Nên phải tách cho rõ hai loại tiền. Một loại là tiền đặt cược vào từng doanh nghiệp, có người ngồi đọc, nó tin thì nó vào. Một loại là tiền phân bổ theo rổ, ai trong rổ thì mua, rớt khỏi rổ thì bán, khỏi cần biết làm ăn ra sao.

Hiểu chỗ này thì mới đọc được mấy phiên vừa rồi. Phiên 2 tháng 9 khối ngoại bán ròng gần 1.500 tỷ, xả mạnh nhóm ngân hàng, ai nhát tay thì tưởng nó tháo chạy. Hai phiên sau nó lại mua ròng hơn trăm tỷ. Thực ra phần lớn cái đó không phải mất niềm tin hay lấy lại niềm tin gì hết. Nhiều phần là tiền máy chạy trước và quanh các mốc cơ cấu, kiểu quỹ chỉ số cứ tháng 3, tháng 6, tháng 9, tháng 12 lại đảo rổ một lần. Con nước. Vào theo lịch, ra theo lịch.

Mà con nước thì cần chỗ để bám. Đây mới là chỗ đám đông nhìn nhầm. Người ta ngồi cãi nhau có được nâng hạng không, tiền vào bao nhiêu, tức là cãi nhau về cái quả. Còn cái nhân thì chẳng mấy ai hỏi: nâng hạng xong, sàn có cái gì thật để chỗ tiền đó mua?

Nâng hạng chỉ là mở cửa. Cửa mở không phải là tiền đã vào nhà. Trong rổ mà chỉ có mấy cổ phiếu cũ mèm có sẵn, thì tiền mới ập vào cũng chỉ thổi giá đám hàng cũ đó lên, rồi tới kỳ đảo rổ quỹ lại rút ra. Muốn nuốt được số tiền đó cho bền, sàn phải có hàng mới thật: một làn sóng doanh nghiệp thật lên niêm yết, thật sự cần vốn để làm ăn, đồng thời đuổi bớt đám cổ phiếu lên sàn làm cảnh. Vì tiền cuối cùng vẫn đi theo của cải thật do người ta làm ra, chứ không đi theo cái tin.

Cửa đã mở. Nhưng cửa mở mà trong nhà không có hàng thật thì khách chỉ ghé qua, vào theo lịch rồi ra theo lịch.