GDP tăng 8% mà vẫn thấy khó: tiền bơm nhanh gần gấp đôi sản lượng, giá tới túi trước lương tới sau

Mấy quý nay báo đài khoe GDP tăng tám phần trăm, nghe sướng tai thật. Nhưng anh nhìn vào cái vòi tín dụng thì thấy nó bơm ra tới mười bảy, mười tám phần trăm một năm, tức là tiền chạy vào nền kinh tế nhanh hơn gấp đôi nhịp lượng hàng thật làm ra được. Phần dư ra đó nó đi đâu? Nó không hóa thành hàng, nó đội vào giá.

Mà giá thì bao giờ cũng chạy trước. Năm nay giá tiêu dùng đã nhích gần năm phần trăm rồi. Lương người làm công cũng có tăng, nhưng nhịp tăng thật đang chậm dần. Năm ngoái thu nhập thật còn nhỉnh hơn giá độ năm phần trăm, nghe còn dễ thở, tới giữa năm nay co lại còn hơn ba phần trăm. Cứ mỗi quý cái khoảng cách giữa đồng lương với cái giá ngoài chợ nó lại hẹp đi một tí. Bát phở sáng nay đắt hơn bát phở năm ngoái, mà cái phong bì lương thì nhích chậm hơn nhiều.

Chỗ này mới là cái gốc. Tiền nới ra nó không chảy đều tới mọi người cùng lúc đâu. Nó tới tay người gần nguồn trước. Anh nào cầm đất, cầm dự án, cầm vốn thì thấy tài sản mình lên giá ngay trong lúc nới, sướng tê người. Còn anh chỉ có mỗi hai bàn tay với sức lao động thì phải è cổ trả cái giá cao đó trước, rồi mới ngồi đợi lương đuổi theo sau. Mà đuổi có kịp không lại là chuyện khác.

Lương đuổi kịp hay không còn tùy cái đống tiền bơm ra có thành năng suất thật hay không. Mấy con đường, mấy khu đô thị xây xong mà chạy được, đẻ ra việc làm thật thì lương mới bù lại. Còn xây cho hoành tráng rồi bán giá thật bự thì chỉ là tăng nợ chứ chưa phải phát triển. Như anh vẫn nói, làm chủ được cái điện thoại tinh vi mới là giỏi, chứ cái nhà to đùng thì ai xây chả được.

Ai cũng bảo giai đoạn đầu ở đâu chả khó, ráng đi rồi giàu. Anh thấy đúng độ nửa thôi. Hàn Quốc giàu rồi mà dân vẫn than lương không theo kịp giá nhà đấy thây. Khó lúc đầu là thật, nhưng giàu lên về sau mới chỉ là điều kiện, chưa phải cái chắc.

Muốn biết đã chuyển sang phát triển thật chưa thì nhìn cái ICOR. Năm ngoái nó còn năm phẩy mười lăm, muốn kéo về cỡ bốn rưỡi còn xa. Với lại giá một căn nhà ở Hà Nội, Sài Gòn vẫn bằng ba chục năm đi làm. Hai cái đó chưa chịu xuống thì thằng làm công vẫn đứng cuối hàng, đợi dài cổ.