--- title: "Xuất khẩu điện tử FDI tăng mà nhập siêu kỷ lục: đô bán hàng phần lớn là của chủ nhà máy, chỉ đi ngang qua Việt Nam" date: "2026-10-04" category: "Vĩ mô" tags: [] url: "https://tienthatvaloihua.com/xuat-khau-dien-tu-fdi-tang-ma-nhap-sieu-ky-luc-do-ban-hang/" summary: "Tám tháng 2026, khối FDI xuất khẩu hơn 300 tỷ USD nhưng ròng chỉ còn khoảng 10 tỷ trên cán cân. Đô bán hàng quay ra trả linh kiện cho Trung Quốc, Hàn Quốc và trả lời cho chủ vốn; Việt Nam giữ lại tiền công, tiền đất, tiền thuế. Đô chỉ ở lại khi mình tự làm ra được linh kiện." byline: "Tiền Thật và Lời Hứa" --- Tám tháng đầu năm, khối FDI xuất khẩu hơn 300 tỷ đô, nhập khẩu hơn 290 tỷ. Bán ra cả núi hàng, ròng lại độ 10 tỷ. Tức là cứ trăm đồng hàng xuất đi thì còn chưa tới ba đồng rưỡi nằm lại trên cán cân. Báo thì đang hô nhập siêu cao nhất 30 năm, đúng lúc nhóm máy tính, điện tử nửa đầu tháng 9 tăng hơn 30%. Đọc tít dễ tưởng tụi FDI làm mình nhập siêu. Thực ra ngược lại, FDI vẫn xuất siêu. Tính tám tháng, cái nhập siêu hơn 30 tỷ nằm ở khối doanh nghiệp Việt, nhập máy móc với nguyên liệu để chạy theo tăng trưởng. Mà nhập siêu hơn 23 tỷ tính tới giữa tháng 9 cũng chỉ độ 3% tổng kim ngạch. Số thì đúng, thước thì sai. Cái đáng hỏi là chỗ khác. Điện tử bán ra ầm ầm như thế, sao đô không ở lại? Cứ đi theo đồng đô là thấy. Tám tháng mình nhập máy tính, điện tử, linh kiện hơn 161 tỷ đô, tăng 68%. Trong khi xuất cả nhóm điện tử lẫn điện thoại cộng lại mới độ 146 tỷ. Nhập còn nhanh hơn xuất. Muốn xuất cái điện thoại thì phải nhập con chip, cái màn hình trước. Đô bán hàng bên Mẽo về tới nơi là quay ra trả tiền linh kiện, chủ yếu cho Tàu với Hàn. Riêng với Tàu mình nhập siêu gần 108 tỷ, với Hàn gần 38 tỷ, tính cả mọi nhóm hàng chứ không riêng điện tử. Cửa thứ hai là lời. Vốn ngoại đâu phải quà tặng, nó đi tìm lời, mà phần lời không tái đầu tư thì rút về bằng đô. Khoản thu nhập sơ cấp trong cán cân vãng lai các quý gần đây đều âm, có phần là nó đấy. Nhập siêu mấy tháng mà tỷ giá chỉ nhích chút xíu là nhờ một phần vốn mới đổ vào với kiều hối bù sang. Còn lại ở mình là tiền công, tiền thuê đất, tiền điện, tiền thuế, với chút hàng mua trong nước. Ngoài mấy thứ đó ra, phần lớn đô chỉ đi qua chứ không phải đô của mình. Hàn Quốc ngày xưa cũng ép xuất khẩu để kiếm ngoại tệ, nhưng thằng cầm đô là chaebol của chính nó. Hàn bán cái điện thoại làm ở Seoul thì đô về Seoul. Hàn bán cái điện thoại lắp ở mình thì phần lời cũng về Seoul. Thặng dư thuộc về thằng nắm khâu làm ra nó, chứ đâu thuộc về nơi đặt cái nhà máy. Con chip nhập về là công sức với công nghệ của người ta đóng hộp sẵn, mình ráp vào rồi đóng dấu xuất khẩu. Chừng nào chưa tự làm ra được chính con chip, cái màn hình thì kim ngạch cứ phình, báo cứ hô, đô cứ đi ngang qua cửa. Đúng là được cái tiếng, còn miếng thì người ta ăn. --- Chốt lại: Thước cần canh là nhập linh kiện so với xuất điện tử: tám tháng 2026 là 161 tỷ nhập so với 146 tỷ xuất. Ngày nào nhập chạy chậm hơn xuất, đô mới bắt đầu chịu ở lại. Nguồn: FDI xuất 300,37 tỷ nhập 290,23 tỷ USD 8 tháng 2026: Dân trí, 09/09/2026 (https://dantri.com.vn/kinh-doanh/ky-luc-770-ty-usd-xuat-nhap-khau-dang-sau-con-so-nhap-sieu-hon-20-ty-usd-20260909225523581.htm); Nhập khẩu linh kiện điện tử 161,63 tỷ USD 8 tháng: Thuế Hải quan, 11/09/2026 (https://thuehaiquan.tapchikinhtetaichinh.vn/nhap-khau-gan-400-ty-usd-trong-8-thang-va-suc-bat-tu-nhom-hang-cong-nghe-166627.html).